Lessen in Dylan (14): Bloed op de sporen

“Blood on the Tracks”, Dylans vijftiende studioplaat, kwam uit begin 1975. Op dat moment was Jakob, de jongste zoon van Bob en Sara, vijf jaar. Jaren later vertelde Jakob dat hij in de liedjes zijn ouders hoorde. De plaat gaat over het uiteenvallen van hun huwelijk, Dylan op zijn best.

blood_on_the_tracksWat Bob Dylan natuurlijk ontkent. Wat had je gedacht, je kent hem intussen toch een beetje? Bob beweerde in zijn “Kronieken” dat de liedjes niet autobiografisch waren maar allemaal terug te voeren zijn op kortverhalen van Anton Tsjechov. Een giller.

Niet iedereen juichte meteen om die nieuwe langspeler. Met “Blood on the tracks” ging Dylan terug naar zijn roots. Door opnieuw vooral akoestisch materiaal op de plaat te zetten. En dat vonden sommige critici maar niks.

Dylan ging zelfs letterlijk terug naar zijn wortels, door een deel van de liedjes op de plaat op zijn boerderij in Minnesota te schrijven, op een boogscheut van zijn broer David. Hij verbleef er in de zomer van 1974 met zijn kinderen. Maar zonder Sara, de vrouw van zijn leven. De vrouw die wel bij hem op de farm was, heette Ellen Bernstein. Hij had haar leren kennen op toernee met The Band. Over die toernee zou een memorabel live album worden uitgebracht, “Before the Flood”, met een zee van lichtjes van sigarettenaanstekers en lucifers op de cover.

Backstage tijdens die tournee was er naar verluidt een vloed van groupies beschikbaar. Dylan zou op basis van polaroid-foto’s van die gewillige vrouwen Ellen uitgekozen hebben. Ze werkte voor Columbia in San Francisco. Na negen rustige jaren met Sara en de kinderen was Dylan terug on the road gegaan, met alle gevaren van dien.

Sara voelde nattigheid. Plots dook ze halverwege de tour in Houston op om te zien of Dylan zich wel gedroeg. Maar het was te laat. Dylan was al bezweken voor de risico’s van het toerleven. Na de toernee, toen Dylan na amper een week op bezoek ging bij Ellen in San Francisco, verliet Sara de echtelijke woning. De eerste verhalen in de pers over een breuk doken op. ‘Someone’s got in for me, they’re planting stories in the press’, luidde de aanhef van “Idiot Wind” op “Blood on the Tracks”.

Op de boerderij schreef Dylan in juli “You’re gone make me lonesome when you go” voor Ellen. In augustus ondertekende hij een nieuw contract bij Columbia, het label waarnaar hij na zijn escapade bij Geffen terugkeerde. Hij vond er zijn oude producer John Hammond terug. Het resultaat was een dijk van een plaat, vandaag gerangschikt op het niveau van “Blonde on Blonde”. Het bevat klassiekers als “Tangled up in blue”, “Simple Twist of Fate”, “If you see her, say hello” of “Shelter from the Storm”.

Dylan was in de schildersleer gegaan bij Norman Raeben. Deze toen 73-jarige kunstenaar had er geen idee van welke ster hij in zijn atelier op visite kreeg. De schilder bood zijn onbekende vagebond zelfs aan om op zijn sofa te blijven slapen als hij in ruil wat schoonmaakklusjes wou doen. Dylan vond dat geweldig. Hij leerde van Raeben niet zozeer schilderen of tekenen. Hij leerde je, zo zei Dylan, hoe je je hoofd, je hart en je oog op één lijn krijgt. Hij leerde je op zo’n manier kijken dat je bewust deed wat je onbewust voelde. Waarop de zanger in zijn liedjes het effect teweeg probeerde te brengen van een schilderij waarin je elk onderdeel kan zien, maar ook tegelijk het geheel.

Mijn persoonlijke favoriet van het album is “You’re a Big Girl Now”, een van die liedjes over scheiden en lijden. Er werden twee versies van opgenomen. De eerste, op band gezet in Minneapolis en na het afwijzen van de tweede versie weer wat bijgewerkt, verscheen op “Blood on the Tracks”. De tweede, eerder opgenomen in New York, verscheen op “Biograph”. Die New Yorkse versie is nog emotioneler en rauwer dan de latere van Minneapolis, waar Dylan nog een solo op akoestische gitaar aan toevoegde als intro.

De laatste strofe illustreert de zielenpijn van de bard: ‘A change in the weather is known to be extreme; But what’s the sense of changing horses in midstream? I’m going out of my mind, oh, with a pain that stops and starts, like a corkscrew to my heart, ever since we’ve been apart.’

Ocharme. En dan ontkennen dat het over Sara ging. “You’re a Big Girl Now” is geen lied over een meisje dat breekt, het is een lied over een man die achterblijft. In onbeschrijfelijke radeloosheid. Door de pijn die na de zonde komt: een kurkentrekker in zijn hart.

Tegen kerstmis was de relatie met Bernstein al dusdanig gekoeld dat het 24-jarige meisje zonder Dylan de feestdagen doorbracht. Het verdriet om Sara daarentegen zou de liedjesschrijver nog lang parten spelen. En inspiratie opleveren.

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in Bob Dylan en getagged met , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s